RIP Dolly Parton

Dit nummer herinnert me aan mij moeder. Ze maakte zelf onze kleren en we waren er trots op. Hoewel ze er gelovig was, heeft ze nooit een verbinding gelegd tussen haar werk en haar geloof. Maar misschien werd ze tijdens het werk voor ons, gedragen door haar geloof.

Op zoek naar de roots

Geef je ouders maar de schuld

Het is in de meeste gevallen de gemakkelijkste weg om je eigen situatie te verklaren. Zo zei iemand een keer tegen mij, dat hij door zijn ouders naar een verkeerde school gestuurd was. Hij was een keer op de basisschool en een keer in het voortgezet onderwijs blijven zitten. Leren was niet zijn sterkste punt, dus stuurden zijn ouders hem naar het beroepsonderwijs. Aan de klager vroeg ik hoe oud hij was. Hij was 32. Ik zei tegen hem : "Dus je hebt sinds je 18e alle tijd gehad om naar de school van jouw keuze te gaan." Einde geklaag.
Naar je ouders wijzen is erg gemakkelijk. Bewijzen dat je het zelf 'beter' kan is een ander verhaal.
Met zijn 'ongewenste' diploma heeft wel een zeer goede baan weten te bemachtigen, zodat hij gemakkelijk een gezin kan onderhouden. Vergeet niet, dat ouders ook van hun kinderen leren.
Veel kinderen beseffen niet welke inspanningen hun ouders hebben moeten verrichten om hen en goede startpositie voor een later leven te geven. Als kind was ik me er al van bewust, dat we het niet breed hadden. Dat beeld werd bevestigd toen ik bij vriendjes en vriendinnetjes over de vloer kwam, wier ouders het financieel beter hadden. Het heeft bij mij nooit geleid tot teleurstelling laat staan boosheid. Later ben ik nog veel meer te weten gekomen en gaan begrijpen waarom het toen zo was zoals het was. Mijn respect voor mijn ouders groeide op die manier. Hoewel mijn vader flink gediscrimineerd werd bij de Marine, is hij er toch gebleven. Omwille van het gezin. Mijn moeder verloor op jonge leeftijd haar moeder. Ze heeft tijdens  de oorlog in een Jappenkamp gezeten. Toen ze net in Nederland was aangekomen, overleed haar vader. Ze kwam letterlijk en figuurlijk vanuit een warme omgeving in een koude terecht. Dat alles en nog veel meer vermoed ik, maakte dat ik respect voor hen had en hen dankbaar ben. Met je vingertje naar je ouders wijzen is het gemakkelijkste wat je kunt doen. Laat eerst maar zien dat je het zelf 'beter' doet. Al geloof ik zelf niet in dat 'beter'. We doen het anders. Als generaties het beter gedaan zouden hebben dan hun voorouders, zou de wereld van nu er heel anders uitzien.

Enkel een sorry en een beeldje?

De excuses die deze regering gemaakt heeft over de manier waarop Nederland met de Molukkers is omgegaan, vind ik van weinig betekenis. Het komt bij mij als volgt over : de politiek gooit bewust een grote groep mensen onder de bus en roept decennia later 'sorry' en geeft de nabestaanden een beeldje. Klaar. Het is allemaal symboliek en niet gemeend, maar afgedwongen.
Ga eens uitrekenen hoeveel soldij en pensioen inclusief rente en geïndexeerd er door die onmenselijke politiek van de Molukkers gestolen is. Neem daarin ook de reguliere bevorderingen in rang mee.
En laat vaststellen welke de immateriële schade is. Ook die is omvangrijk. De wereld draait om geld. En dus niet alleen wanneer het in het voordeel is van de overheid. Laat de overheid alsnog flink bloeden voor al het leed dat de Molukkers is aangedaan. Het is de overheid / politiek zelf, die een sfeer gecreëerd heeft die geleid heeft tot o.a. de treinkaping. Uitlokking heet dat, zoals dat later ook tot de moordaanslag op Pim Fortuyn gebeurd is.
Niet alleen de Molukkers zijn zo behandeld. Ook de Indo's die na de oorlog naar Nederland vluchtten, zijn alles behalve gastvrij ontvangen. In de politiek werd gesproken over een 'kleurgrens' en overwoog men de Indo's (met Nederlandse nationaliteit!) naar andere landen te sturen. Indo's werden bestookt met rekeningen voor o.a. de overtocht, de opvang en het verblijf waren slecht ingevuld. Maatschappelijk was er verzet tegen de komst van 'zwarten / blauwen'. Desondanks hebben zij de mouwen opgestroopt en zijn gaan meewerken aan de verdere opbouw van Nederland.

Molukkers in Nederland

De kwestie van de Molukkers is een schrijnend voorbeeld van de Nederlandse mentaliteit. Die mentaliteit hebben vooral de inheemse bevolking van de koloniën moeten ondervinden. Onderdrukking, slavernij, mishandeling, misbruik, diefstal en bedrog. Veel van die Hollandse trekken zijn nog steeds aanwezig. De manier waarop men met de Afghaanse tolken en anderen die voor Defensie  gewerkt hebben omgaat, is er een recent voorbeeld van. De medemens als een soort van gebruiksvoorwerp, dat weggegooid wordt.
Als KNIL militairen zijn de Molukkers naar Nederland overgebracht, met de belofte dat ze zouden terugkeren naar een zelfstandig Molukken. Die belofte is nooit nagekomen. Daarbij werden de Molukse KNIL militairen collectief ontslagen! Dat plan was al voor de deportatie bedacht door de politiek. Molukkers en hun gezinnen zijn als vuil aan de kant gezet en werden volledig genegeerd.
De treinkaping en de bezetting van een school waren daarvan een direct gevolg. Een gevolg door een klimaat dat door politiek Den Haag gecreëerd was.
Nu komen de excuses, terwijl van de direct betrokken Molukkers de meesten al niet meer onder ons zijn. Ook typisch Nederlands.
De Molukkers staan wat mij betreft symbool voor de ware Nederlandse inborst. Een inborst waar ook Joden, Indo's, Papoea's, Antillianen en Surinamers mee te maken hebben (gehad). Maar ach, een beeldje en een 'sorry hoor!' na 75 jaar maakt het allemaal weer goed.

Een geboortedag

Het is vandaag 108 jaar geleden, dat mijn vader werd geboren. Dat was op midden Java, in Semarang. In het voormalig Nederlands-Indië. Mijn vader heft tegen de Jappen gevochten in de Zuid-Chinese Zee. Als nu zou zien waarvoor en voor wie hij gevochten heeft, zou ie zich in zijn graf omdraaien. RIP, pa.

Mijn dromen zijn terug!

Sinds kort herinner ik me weer mijn dromen! Dat verschijnsel heb ik heel lang gehad. Vaak besefte ik ook dat ik droomde. Vooral wanneer het om een oud trauma ging, zoals mijn eindexamenjaar op het lyceum. Blijkbaar heb ik me toen nogal druk gemaakt. Maar plots kon ik me de volgende ochtend mijn droom niet meer herinneren! Ik dacht dat het met de leeftijd te maken had. Mijn geheugen wordt immers ook minder.
Een bijzondere gebeurtenis heeft ertoe geleid, dat ik me mijn dromen weer herinner! Opvallend is ook dat ik geregeld weer als kind thuis ben. Thuis bij een volledig gezin. Dus ook zij die niet meer onder ons zijn. Als ik slaap, geniet ik dus ook. Als ik wakker word, ben ik niet teleurgesteld vanwege het feit dat het 'maar' een droom was. Nee, het is alsof ze er nog steeds allemaal zijn.

Eenzijdig

Hoewel mijn oma uit Ambon afkomstig was, heb ik bij haar thuis nooit Molukse muziek gehoord. De muziek in de vorm van 78 toeren platen waren enkel Nederlandstalig. Mijn opa was een geboren en getogen Leidenaar, die bij het KNIL had gediend. Hij luisterde naar muziek van Dorus, The Three Jacksons, John Woodhouse, Johnnie Jordaan, Willy Alberti en andere Nederlands artiesten. Geen muziek uit het verre Indië dus. Als kind viel mij dat niet op. Later wel, toen mijn broer mij attendeerde op de manier waarop opa oma behandelde; een Hollandse koloniaal en zijn dienstbode. Weer later besefte ik hoe eenzaam mijn oma geweest moet zijn. Ze had niet met haar jeugdvriend mogen trouwen. Hun liefdeskind (mijn vader) werd door zijn niet-biologische vader niet leuk behandeld en als tiener naar de Marine gestuurd. Ik denk nog vaak aan mijn oma. Aan alles wat zij gemist moet hebben in haar leven. 

 

Watjes kweken

Als ik de manier van opvoeden van onze ouders en die van onszelf vergelijk, zijn er verschillen. Het is van autoritair naar meer democratisch overgegaan. Weer later is het van democratisch naar chaotisch overgegaan. Er is nauwelijks sprake van opvoeden meer. Men laat uit gemakzucht veel te veel aan de kinderen zelf over. Komt bij dat eerder geleerde lessen opzij geschoven worden. Met gevolg : allerlei problemen, die wij als oudere generatie gedetailleerd kunnen voorspellen.
We zien de weerbaarheid van kinderen en jongvolwassenen hard achteruitgaan. Een reprimande slaat in als een aanslag.
Ik zie kinderen erbij lopen als daklozen. Armoedig gekleed en onverzorgd. Logisch dat ze gepest en gemeden worden. Samen met het ontbreken van weerbaarheid, zie ik een generatie van watjes opdoemen. En dat alles vanwege gemakzucht en emoties, daar waar zelfreflectie inspanning en gezond verstand nodig is.

Zondag 12 april

Vandaag is het zondag. In de ochtend, als mijn moeder naar de kerk was, luisterde mijn vader naar country muziek. Hij draaide ook lp's van Jim Reeves.
Vandaag is het 12 april, de geboortedag van mijn moeder. Ze luisterde ook graag naar Jim Reeves.

Manise Sayang Dilale

Begin en eind

Als het weer gebeurt dat iemand aan een nare ziekte of andere nare omstandigheden is overleden, vraag ik me het volgende af. Waarom moeten mensen zo'n lijdensweg afleggen? Die vraag rees bij mij op, toen mijn oma overleden was. Ze had al helemaal geen leuk leven gekend en werd door een medisch experiment (bestraling) een nare lijdensweg in gestuurd. Uiteindelijk is zij aan de gevolgen van de bestraling overleden. Mijn oma had al zo'n naar leven.
Later hoorde en zag ik weer dergelijke situaties. Alsof die mensen niet beter verdiend hadden. Zoals mijn pa met zijn ongelukkige jeugd en de oorlog waarin hij gevochten heeft. Tja, en dan mijn moeder.  
In mijn vroegste herinneringen zie ik haar in bed liggen. Ze is aan het hoesten en snakt naar adem. Ik dacht dat ze dood zou gaan. Ik heb dat vaak gedacht, elke keer als ik haar zo zag. Maar ze herstelde van haar astma toen we op Curaçao waren.
In mijn laatste herinneringen ligt ze weer in bed. Weer te snakken naar adem. Ik hoopte dat ze het zou halen, maar ik wist dat ze zou overlijden. Overlijden op een manier die mijn moeder echt niet verdiende. Niet alleen vanwege haar jeugd en het verblijf in een Jappenkamp, maar ook omdat ze zo begaan was met anderen die het nog slechter hadden. En dan zo 'gestraft' worden?

Mijn grootste leugen

Ik heb al eens geschreven, dat ik heb leren liegen. Ik loog, omdat de waarheid zeggen mij toch straf opleverde. Straf die niet proportioneel was, zou men tegenwoordig zeggen.  Maar goed, ik ben er niet slechter van geworden. Het was toen heel gewoon. Ik zag en hoorde het ook van leeftijdgenootjes.
Toch kan ik me slechts één leugen goed herinneren. Die leugen viel mij het zwaarst.  Die leugen sprak ik uit op de IC tegen mijn moeder. Ze zei tegen mij dat ze heel graag wilde gaan. Ik zei toen, dat het goed was. Dat we het hier wel zouden redden zonder haar. Die pijnlijke leugen achtervolgt me bijna dagelijks.

Remember the good

 Vorige week sprak ik met anderen over mijn ouders. Over hun leven, voor zover ik daar iets van afweet. Ze hebben daar niet zoveel over losgelaten, zoals velen die de oorlog hebben meegemaakt. Omdat ik het gevoel had, dat die periode een gesloten boek was, heb ik daar niet naar gevraagd.
Ik ben voornamelijk opgevoed door mijn moeder. Daarom heb ik een hechtere band met haar. De band met mijn vader was wat eenzijdig. Hij hield mij op afstand. Wist niet hoe ie met mij moest omgaan. Toch heb ik geprobeerd die band wat hechter te maken. Toen de deur op een kier ging, overleed hij.
Mijn moeder overleed later. Ik herinner me de fijne gesprekjes met haar. Fijn, omdat ik mijn eigen mening en ervaringen met haar mocht delen. Ze was wel streng, maar ook liefdevol. Ik heb desondanks enkel fijne herinneringen aan haar. 

10 december 1941

De trouwdag van mijn ouders. Een paar maanden later vielen de Jappen Nederlands Indië aan. Mijn ouders hebben elkaar bijna 6 jaar niet gezien. Gescheiden van elkaar brachten zij de oorlog door. Mams in een Jappen kamp en pa vocht op zee tegen de Jappen. 

Groot compliment

De keren dat ik te horen kreeg : "Je lijkt je vader wel!" streelde dat mijn ego. Ik beschouw het als een compliment, een groot compliment. Waarom? Omdat mijn pa een oorlogsheld is, ik veel te danken heb aan hem en ik dus echt een kind van hem ben. Dus wat zou ik meer willen? Ik heb wel geprobeerd bepaald gedrag te mijden. Zelf vind ik dat het mij aardig lukt.
Toen ik zijn verleden uitploos, ben ik hem veel meer gaan waarderen. Ondanks zijn afstandelijk gedrag. Daar waren oorzaken voor. Mensen die bewust de oorlog hebben meegemaakt, mag ik wat dat betreft niets kwalijk nemen. Ze zijn beschadigd.
Iemand zei eens dat mijn pa na de oorlog in therapie had moeten gaan of een psychiater had moeten raadplegen. Maar ik zag dat door een andere bril. Eentje van de jaren 40 en niet van de jaren 60 en later. Als mijn pa daarover gesproken zou hebben, had ie nooit zijn pensioen bij de Marine gehaald. Mijn pa heeft diverse keren gekozen voor zijn gezin. Om die reden is hij, ondanks alle ellende, bij de Marine gebleven. Daar kan ik enkel respect voor hebben.

Maluku ku sayang

Voor mijn oma.

Cold cold heart

Als jochie hoorde ik dit nummer op een voor mij zeer vroege ochtend in de jaren 50. Het nummer klonk uit de luidspreker van de Graetz radio. De rode naald van de zender stond op Luxembourg. Mijn vader en moeder zaten aan tafel in de huiskamer. Mijn vader stond op het punt om met de fiets naar het station in Leiden te gaan. Op weg naar zijn werk bij de Marine / Onderzeedienst. Hij was soms in Den Helder, dan in Rotterdam en dan weer in Vlissingen.
Mijn vader was een afstandig iemand. Getekend door zijn jeugd en latere leven. Het zou pas jaren later worden dat ik de tekst van dit nummer zou begrijpen. De tekst maakte mijn herinnering toen een zeer bijzondere. Weer later ben ik mijn vaders gedrag veel beter gaan begrijpen. Zijn afstandelijkheid heeft  mijn ontwikkeling in positieve zin beïnvloed. Daar ben ik hem dankbaar voor. 

Simple Man

Vandaag werd 106 jaar geleden mijn moeder geboren. Erg raar om zoiets te denken.

Dag mams!